{"id":2110,"date":"2025-05-02T11:17:43","date_gmt":"2025-05-02T08:17:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.urlahaber.net\/?p=2110"},"modified":"2025-05-02T11:17:44","modified_gmt":"2025-05-02T08:17:44","slug":"hak-hukuk-adalet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/hak-hukuk-adalet\/","title":{"rendered":"Hak, Hukuk, Adalet"},"content":{"rendered":"\n<p>Prof. Dr. Ata\u00e7 S\u00f6nmez yazd\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cMaalesef son zamanlarda yarg\u0131 kararlar\u0131n\u0131n \u00fczerine siyasetin g\u00f6lgesinin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u015feklinde bir izlenim kamu vicdan\u0131n\u0131 yaralamaktad\u0131r. Bu da g\u00f6z bebe\u011fimiz gibi korumam\u0131z gereken demokratik hukuk devleti ilkesini zedelemektedir. \u00dclkemizde demokrasi giderek bir se\u00e7im metoduna d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmektedir. H\u00e2lbuki demokrasi sadece se\u00e7imlerden ibaret de\u011fildir; ayn\u0131 zamanda yarg\u0131 ve yarg\u0131\u00e7 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 demektir. E\u011fer bu iki ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k \u00e7i\u011fnenirse demokratik bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc alt\u0131nda bask\u0131c\u0131 bir d\u00fczen kurulmu\u015f olur. <strong>Hukuk herkese laz\u0131md\u0131r.<\/strong> Demokrasi, hukuksuz ya\u015fayamaz. \u015eimdi vatanseverlik demokrasiye sahip \u00e7\u0131kmakt\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Adalet g\u00fcn gelecek yarg\u0131y\u0131 siyasalla\u015ft\u0131ranlara da laz\u0131m olacakt\u0131r.<\/em><\/strong><em> Tarih boyunca bu hep b\u00f6yle olmu\u015ftur. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz \u015fa\u015fmaz ve de\u011fi\u015fmez adalet ilkelerine inan\u0131yoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz kamu vicdan\u0131 denen ve asla yan\u0131lt\u0131lamayan de\u011ferin fark\u0131nday\u0131z.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Adalet! Evet, adaletten bahsediyorum. Toplumdaki ortak paydalardan en \u00f6nemlisi olan adalet duygusunu yaralad\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman, yaln\u0131zca haks\u0131z mahk\u00fbmiyetlere yol a\u00e7m\u0131\u015f olmazs\u0131n\u0131z. Bu <strong>\u00fclkenin hukuki gelece\u011fini, bu milletin vicdan\u0131n\u0131 da yaralam\u0131\u015f ve kanatm\u0131\u015f olursunuz.<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bu karar\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kapsam\u0131ndaki di\u011fer yanl\u0131\u015f kararlar\u0131 kendi <strong>\u00e7ocuklar\u0131n\u0131za izah edemezsiniz.<\/strong> Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00fcnyaya izah edemezsiniz.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Recep Tayyip Erdo\u011fan<\/p>\n\n\n\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fczel co\u011frafyan\u0131n g\u00fczel insanlar\u0131na merhaba diyerek ba\u015fl\u0131yorum bug\u00fcn yaz\u0131ma. \u0130yi dileklerimizle yeni bir y\u0131l geldi, yeni bir bahar geldi, bahar bayram\u0131 geldi ama g\u00fczel g\u00fcnler gelmedi, gelmiyor. \u00c7inliler ka\u00e7 ya\u015f\u0131ndas\u0131n\u0131z diye sormazm\u0131\u015f, ka\u00e7 bahar kar\u015f\u0131lad\u0131n diye sorarm\u0131\u015f. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 n\u00fcfus ya\u015f\u0131m\u0131n yar\u0131s\u0131 kadar bile bahar\u0131 kar\u015f\u0131lamak k\u0131smet olmad\u0131, bundan sonra da olmayacak gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. \u0130\u00e7inde her \u015feyin oldu\u011fu ama asl\u0131nda hi\u00e7bir \u015feyin anlamland\u0131r\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 karanl\u0131k ve uzun t\u00fcnelden ge\u00e7iyoruz. Dolay\u0131s\u0131 ile s\u00f6ze nereden ba\u015flay\u0131p nerede bitirece\u011fimizi de bilemiyoruz. Olaylar\u0131n nerede ba\u015flay\u0131p, nerede bitece\u011fini kestiremiyoruz, kavramlar aras\u0131ndaki ili\u015fkileri kaybettik, \u201cAllah\u2019\u0131m akl\u0131m\u0131z\u0131 koru\u201d diye dua ediyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Asl\u0131nda her \u015fey sa\u011fl\u0131kl\u0131 ilerlese, dingin bir \u00fclkede ya\u015f\u0131yor olsayd\u0131k bu yaz\u0131mda ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l bug\u00fcnlerde yap\u0131lan yerel se\u00e7imler, il\u00e7emiz baz\u0131nda se\u00e7im \u00f6ncesinde verilen s\u00f6zler, se\u00e7im sonras\u0131nda ya\u015fananlar, belediyemiz ve tabi ki y\u00f6neticilerinin ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7erisinde yapt\u0131\u011f\u0131 icraatlar, ele\u015ftiriler, belediyenin hizmet anlay\u0131\u015f\u0131 hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi payla\u015facakt\u0131m. Lakin kader plan\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze T\u00fcrkiye\u2019de yap\u0131lan yerel se\u00e7imleri ve sonras\u0131nda ve \u00f6zellikle son g\u00fcnlerde \u00fclke genelinde artan \u015fiddette devam eden olaylar\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze getirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m kadar\u0131 ile Say\u0131n S\u00fcleyman Demirel\u2019e atfedilen \u201cbu \u00fclkede be\u015f saatte \u00e7ok \u015fey de\u011fi\u015fir fakat be\u015f y\u0131lda hi\u00e7bir \u015fey de\u011fi\u015fmez\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc beynimize kaz\u0131rcas\u0131na ayn\u0131 olaylar\u0131n benzerlerini tekrar ya\u015f\u0131yoruz. Ayn\u0131 kavramlar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131yoruz, ama bir t\u00fcrl\u00fc ayn\u0131 duygular\u0131 payla\u015f\u0131p ortak paydalarda bulu\u015fam\u0131yoruz. \u015eahsen ayn\u0131 \u015feyleri konu\u015fmaktan, ayn\u0131 endi\u015feleri ya\u015famaktan yorulmu\u015f olmakla beraber yine ayn\u0131 vicdani hassasiyetle ve sorumlulukla elimden geldi\u011fince bu konular\u0131 yazmay\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fcm. Tabi nereden ba\u015flay\u0131p nerede bitirece\u011fimizi bulabilirsek sizin de keyifle okuyabilece\u011finiz bir yaz\u0131 olur belki.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel se\u00e7imlerden sonra iki b\u00fcy\u00fck partinin, hatta siyaseten tam ortadan ikiye b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f bir milletin, iki lideri bir araya gelip \u201cyumu\u015fama\u201d sinyalleri vermi\u015fti. Bir saatin akrebi ve yelkovan\u0131 g\u00fcnler boyunca nas\u0131l ayni tekrarlardan olu\u015fuyor, haftan\u0131n g\u00fcnleri aylar y\u0131llar boyunca nas\u0131l ayn\u0131 tekrarlardan olu\u015fuyorsa \u00fclkemizdeki siyasi ve di\u011fer sosyal olaylarda ayn\u0131 tekrarlardan olu\u015fuyor. Akl\u0131 ba\u015f\u0131nda, hayal pilav\u0131 ile kar\u0131n doyurmayan insanlar i\u00e7in bu s\u00fcre\u00e7ler \u00e7ok ac\u0131 veriyor \u00e7\u00fcnk\u00fc bu co\u011frafyada ger\u00e7ekler tekrar eden hatalardan olu\u015fuyor, hatalar\u0131n faturas\u0131n\u0131 halk \u00f6d\u00fcyor. Deprem oluyor ayn\u0131 ac\u0131 ya\u015fan\u0131yor, sel oluyor ayn\u0131 ac\u0131 ya\u015fan\u0131yor, &nbsp;yang\u0131n oluyor ayn\u0131 ac\u0131 ya\u015fan\u0131yor ama s\u0131f\u0131r sorumlu, dolay\u0131s\u0131yla s\u0131f\u0131r \u00e7\u00f6z\u00fcm var. Sorumlu olmay\u0131nca ders alan da yok, tedbir alan da yok, iyile\u015ftirme kayg\u0131s\u0131 ta\u015f\u0131yan da yok. Sorumlu yok \u00e7\u00fcnk\u00fc hedefteki makam ve mevkiye gelmek i\u00e7in liyakat de\u011fil sadakat \u00f6n plana \u00e7\u0131k\u0131yor. Sadakat ama kime ve neye sadakat?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ki ay kadar \u00f6nceki \u201ckasaba siyaseti\u201d yaz\u0131mda haddim olmayarak ama ihtiyaca binaen genel literat\u00fcre dayal\u0131 baz\u0131 sosyal kavramlar\u0131 a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131m. Son g\u00fcnlerde bu kavramlar\u0131 daha s\u0131k duyar hale geldi\u011fimize g\u00f6re demek ki o zaman asl\u0131nda isabetli bir i\u015f yapm\u0131\u015f\u0131z, ama tabi kime ne anlat\u0131yoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc son ya\u015fanan olaylar demokrasi, hukuk, adalet, kanun gibi kavramlar\u0131n s\u0131k\u00e7a kulland\u0131\u011f\u0131 ama bu sefer soru\u015fturma, g\u00f6zalt\u0131, tutuklama, yarg\u0131lama gibi kavramlar\u0131n da eklendi\u011fi daha geni\u015f bir senaryoya evrildi. Ge\u00e7en hafta ise protestonun bir hak olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tart\u0131\u015ft\u0131k. Daha \u00f6nce \u00fclkede defalarca protesto \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapanlar bu sefer o protestolara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar\u0131 vatan hainli\u011fi ile su\u00e7lad\u0131. Tabi ki yasalar\u0131 yapma, uygulama ve denetleme g\u00fcc\u00fc, yani yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 yetkisi son anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi ile tamamen ve kontrols\u00fcz bir \u015fekilde iktidara verildi\u011fine g\u00f6re protestonun bir hak olup olmad\u0131\u011f\u0131 karar\u0131 da do\u011fal olarak iktidar\u0131n arzular\u0131 do\u011frultusunda de\u011ferlendirildi. \u00c7\u00fcnk\u00fc asl\u0131nda Say\u0131n Adalet Bakan\u0131m\u0131z\u0131n da her g\u00fcn a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 gibi \u201cbiz bir hukuk devletiyiz ve yarg\u0131m\u0131z ba\u011f\u0131ms\u0131zd\u0131r\u201d, aksi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez bile.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte \u201ckasaba siyaseti\u201d isimli makaleyi yazd\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnlerde ba\u015fka bir olay daha g\u00fcndemdeydi. Zafer Partisinin 64 ya\u015f\u0131ndaki genel ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Prof. Dr. \u00dcmit \u00d6zda\u011f \u00f6nce g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f sonra tutuklanm\u0131\u015ft\u0131. G\u00f6zalt\u0131 nedeni bildi\u011fim kadar\u0131 ile \u201cdevlet b\u00fcy\u00fcklerine hakaret\u201d olmas\u0131na ra\u011fmen tutuklanma nedeni Kayseri\u2019de ya\u015fanan baz\u0131 \u015fiddet olaylar\u0131n\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131 ile \u201chalk\u0131 kin ve d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa alenen tahrik etmek\u201d olarak de\u011fi\u015ftirilmi\u015fti. Gen\u00e7lik y\u0131llar\u0131mda \u00e7o\u011fu insan\u0131n tutuklanma nedeni \u201canayasal d\u00fczeni silah zoru ile de\u011fi\u015ftirmek\u201d gibi bir nedene ba\u011flan\u0131rd\u0131, &nbsp;O g\u00fcnlerde 12 Eyl\u00fcl ideolojisi bask\u0131nd\u0131. Demek ki o d\u00f6nem \u00f6nc\u00fcl kutsal\u0131m\u0131z <strong>devlet<\/strong>ti. Sonraki y\u0131llarda \u201cdevlet halk\u0131n hizmetkar\u0131d\u0131r\u201d ideolojisi bask\u0131n oldu\u011fu i\u00e7in san\u0131r\u0131m \u00f6nc\u00fc kutsal \u201chalk ve halk\u0131n tahrik\u201d edilmesi olmu\u015f. Bu aralar \u00e7ok s\u0131k duydu\u011fum di\u011fer bir g\u00f6zalt\u0131 nedeni ise \u201chalk\u0131n bir kesiminin benimsedi\u011fi <em>dini<\/em> de\u011ferleri <em>alenen<\/em> a\u015fa\u011f\u0131layan ki\u015fi\u201d olma. Yani \u201chalk ve bir k\u0131s\u0131m halk\u0131n dini inanc\u0131\u201d en \u00f6ncelikli hassas de\u011fer oluvermi\u015f. &nbsp;Hukuk\u00e7ular\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ceza infaz yasas\u0131nda yap\u0131lan indirimler nedeni ile bu t\u00fcr su\u00e7lar\u0131n \u201cyatar\u0131\u201d da olmamas\u0131na ra\u011fmen san\u0131klar \u00f6nce g\u00f6zalt\u0131na al\u0131n\u0131yor, &nbsp;ilk duru\u015fmaya \u00e7\u0131k\u0131ncaya kadar tutuklan\u0131yor, b\u00f6ylece \u00f6rt\u00fcl\u00fc bir ceza infaz duruma ve adam\u0131na g\u00f6re uygulan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131n \u00dcmit \u00d6zda\u011f olay\u0131na yeniden d\u00f6nelim. \u015eahsen Zafer Partisine, liderlerine veya politikalar\u0131na kar\u015f\u0131 herhangi bir olumu veya olumsuz g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm yok, baz\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n\u0131 yerinde, baz\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131r\u0131, baz\u0131lar\u0131n\u0131 yetersiz veya tutars\u0131z bulabiliyorum. Bunlara ra\u011fmen bana g\u00f6re bu parti yasal bir siyasi partidir ve bir kitleyi temsil etmektedir, sayg\u0131 duyulmal\u0131d\u0131r, demokrasinin elzem bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Ka\u00e7ma, delil karartma veya a\u011f\u0131r bir su\u00e7 i\u015flenmesi gibi risklerin oldu\u011fu durumlarda tutuklu yarg\u0131lama hakl\u0131 bir y\u00f6ntem olabilir. Fakat isnat edilen su\u00e7 ciddi delillerle kan\u0131tlanmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece bu san\u0131\u011f\u0131n lehine olmal\u0131d\u0131r, toplumsal vicdan\u0131 yaralayan keyfiyet izlenimi olu\u015fturabilecek uygulamalardan uzak durmak gerekir. Siyaset kurumu dolay\u0131s\u0131 ile siyasi partiler halk\u0131n iradesini, isteklerini, tercihlerini ortaya koyma f\u0131rsat\u0131 buldu\u011fu, \u00fclkenin sorunlar\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreten \u00f6nemli bir kurumdur. Yasalara uygun \u015fekilde kurulmu\u015f, yasalara uygun olarak i\u015flevini yapan, belli bir kesimden de ciddi destek g\u00f6ren siyasi partiler ve liderleri adil yarg\u0131lanmal\u0131, gereksiz tutuklamalar ve kapatmalardan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ancak bu \u015fekilde gen\u00e7lerimiz bu partiler i\u00e7erisinde rol al\u0131r ve \u00fclke \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne katk\u0131da bulunabilirler. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Evet, gerekti\u011finde herkes yarg\u0131lanmal\u0131d\u0131r, ama adil yarg\u0131lanmal\u0131d\u0131r, aksi hukuk devletine yak\u0131\u015fmaz. Bas\u0131ndan izledi\u011fim kadar\u0131 \u00dcmit Hoca\u2019n\u0131n tutuklamas\u0131ndan sonra 75 g\u00fcn ge\u00e7mesine ra\u011fmen yarg\u0131lama i\u00e7in hen\u00fcz iddianame bile haz\u0131r de\u011fildi. Yani su\u00e7suz bulunsa dahi bo\u015f yere ceza \u00e7ekmi\u015f olacak. E\u011fer bu bilgiler yanl\u0131\u015f ise adalet bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir a\u00e7\u0131klama yaparak do\u011frusunu anlatmal\u0131d\u0131r, e\u011fer milleti yan\u0131lt\u0131c\u0131 haberler varsa buna kar\u015f\u0131 uyarmal\u0131d\u0131r, ama uygulamada bir haks\u0131zl\u0131k varsa onu da d\u00fczeltmelidir. E\u011fer bu iddialar do\u011fru ise acilen \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilmelidir, milletin adalet duygusu ve vicdan\u0131nda rahats\u0131zl\u0131k yaratman\u0131n kimseye faydas\u0131 olmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131n \u00dcmit hoca ile ilgili bu geli\u015fmeler devam ederken Kas\u0131m 2024 tarihinden sonra \u0130stanbul\u2019da \u00f6nce baz\u0131 sanat\u00e7\u0131lar, sonra Ay\u015fe Bar\u0131m isimli bir menajerin g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nmas\u0131 dikkat \u00e7ekti. Efendim Serenay Sar\u0131kaya da dahil bir\u00e7ok \u00fcnl\u00fc oyuncunun menajeriymi\u015f, dizi piyasas\u0131nda tekel olu\u015fturdu\u011fu i\u00e7in soru\u015fturma a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f felan derkeeennnn\u2026 hooopppp \u201cGezi Davas\u0131\u2019ndan\u201d tutuklan\u0131verdi. Bir\u00e7o\u011funuz gibi bu han\u0131mefendinin ad\u0131n\u0131 san\u0131n\u0131 hi\u00e7 duymam\u0131\u015ft\u0131m. \u00dczerinden on y\u0131l gibi uzun bir zaman ge\u00e7mesine ra\u011fmen, \u00fcstelikte olaylar s\u0131ras\u0131nda ve sonras\u0131nda hi\u00e7 g\u00fcndeme gelmeyen, bir ismin gezi olaylar\u0131 nedeni ile tutuklanmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131yd\u0131. Demek ki bir \u015feyler oluyordu ve olmaya devam edecekti. Arkas\u0131ndan baz\u0131 \u00fcnl\u00fc sanat\u00e7\u0131lar da adliye kap\u0131lar\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fclendi, mesela Serenay SARIKAYA bunlardan biriydi, hakk\u0131ndaki iddialar ger\u00e7ekten \u00e7ok \u00e7irkindi ve kanaatimce yarg\u0131y\u0131 ilgilendiren bir y\u00f6n\u00fc de yoktu, o y\u00fczden her \u015fey tuhaf geliyordu. &nbsp;Birdenbire ba\u015flayan bu g\u00f6zalt\u0131 ve tutuklama s\u00fcre\u00e7lerinde ilgin\u00e7 olan baz\u0131 ortak noktalar var. Sistem temelde \u00fc\u00e7 a\u015famada y\u00fcr\u00fcyor. \u00d6ncelikle ana ak\u0131m medyada baz\u0131 ki\u015filer veya kurumlar hedef al\u0131n\u0131yor, belgesiz s\u00fcbjektif ifadeler i\u00e7eren fla\u015f haberlerle kamuoyunda bir alg\u0131 olu\u015fturuluyor, kamuoyu vicdan\u0131nda su\u00e7lama ve yarg\u0131lama yap\u0131l\u0131yor. &nbsp;\u0130kinci ad\u0131mda ise Ergenekon ve Balyoz gibi kumpas davalar\u0131ndan dolay\u0131 halk\u0131m\u0131z\u0131n a\u015fina oldu\u011fu baz\u0131 gazeteciler ekranlardan ertesi g\u00fcn g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nacak ya da tutuklanacak isimleri a\u00e7\u0131kl\u0131yor, h\u00fck\u00fcm veriliyor. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ad\u0131mda ise bu isimler ya g\u00f6zalt\u0131na al\u0131n\u0131p yurt d\u0131\u015f\u0131 yasa\u011f\u0131, ev hapsi veya adli kontrol ile tutuksuz yarg\u0131lanmak \u00fczere sal\u0131veriliyor veya tutuklu yarg\u0131lanmak \u00fczere cezaevine sevk ediliyor, infaz ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor. Gazetecinin i\u015fi ekrana \u00e7\u0131k\u0131p hava durumu sunar gibi ertesi g\u00fcn kimlerin tutuklanaca\u011f\u0131n\u0131 haber vermek de\u011fildir. Bu t\u00fcr hareketler yarg\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6lge d\u00fc\u015f\u00fcren hareketlerdir. &nbsp;\u00d6nceleri bu olaylar\u0131 kimse anlamland\u0131ramad\u0131 ama bahsi ge\u00e7en gazeteciler gezi olaylar\u0131n\u0131 kast ederek \u201cdevlet erteler ama unutmaz\u201d mottosunu da dillendirmeye ba\u015flay\u0131nca art\u0131k olaylar\u0131n gidi\u015fat\u0131 daha da netle\u015fmi\u015f oldu. Anla\u015f\u0131ld\u0131 ki y\u0131llar sonra \u201cGezi Dosyas\u0131\u201d yeniden a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131, yani kadife kesedeki demir yumruk art\u0131k ortaya \u00e7\u0131k\u0131yordu, art\u0131k herkesin merak etti\u011fi birka\u00e7 soru vard\u0131: NEDEN \u015e\u0130MD\u0130 ve NEREYE KADAR?<\/p>\n\n\n\n<p>Bir ara i\u015f \u00f6yle tuhaf boyutlara geldi ki dar gelirliler i\u00e7in \u00f6nemli bir beslenme noktas\u0131 haline gelen, \u00f6n\u00fcnde kuyruklar\u0131n olu\u015ftu\u011fu Kent Lokantalar\u0131nda tad\u0131m yapan \u00fcnl\u00fc tad\u0131mc\u0131 Vedat Milor dahi bu s\u00fcrece dahil oldu, hakk\u0131nda soru\u015fturma a\u00e7\u0131ld\u0131. Hatta bir ara bir astrolog \u201cdevlet b\u00fcy\u00fcklerine hakaret\u201d kapsam\u0131nda bir soru\u015fturma sonucu g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131ktan sonra yarg\u0131lanmak \u00fczere tutukland\u0131. \u00dclkenin sosyo-ekonomik gidi\u015fat\u0131ndan rahats\u0131z oldu\u011funu a\u00e7\u0131klayan i\u015fadamlar\u0131 derne\u011fi T\u00dcS\u0130AD Ba\u015fkan\u0131 Orhan Turan ve T\u00dcS\u0130AD Y\u00fcksek \u0130sti\u015fare Kurulu Ba\u015fkan\u0131 \u00d6mer Aras da g\u00f6zalt\u0131nda ifadeleri al\u0131nd\u0131ktan sonra mahkemeye \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131, yurtd\u0131\u015f\u0131 yasa\u011f\u0131 konularak tutuksuz yarg\u0131lanmak \u00fczere serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131. Ayn\u0131 g\u00fcnlerde baz\u0131 gazeteciler de g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131ktan sonra bir k\u0131sm\u0131 serbest b\u0131rak\u0131l\u0131p, bir k\u0131sm\u0131 tutukland\u0131; gerek\u00e7e \u0130mamo\u011flu ile ilgili davalarda g\u00f6rev alan bir bilirki\u015fi ile yap\u0131lan bir g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi yay\u0131nlamalar\u0131 idi. Eminim \u015fu an benim akl\u0131ma gelmeyen bir\u00e7ok olay\u0131 sizler daha iyi biliyorsunuz. Burada amac\u0131m tabi ki bir kronolojik liste olu\u015fturmak de\u011fil ama birden bire bir d\u00fc\u011fmeye bas\u0131lm\u0131\u015f gibi ba\u015flayan bir soru\u015fturma, sonra g\u00f6zalt\u0131, tutuklama veya adli kontrol \u015fart\u0131 ile tutuksuz yarg\u0131lamak \u00fczere serbest b\u0131rak\u0131lma f\u0131rt\u0131nas\u0131n\u0131 yeniden zihinlerde canland\u0131rmak, haf\u0131zay\u0131 tazelemek ve kendimize not d\u00fc\u015fmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Soru\u015fturma, g\u00f6zalt\u0131 ve tutuklama olaylar\u0131n\u0131n gidi\u015fat\u0131 bir s\u00fcre sonra \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediye Ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Ekrem \u0130mamo\u011flu ve ekibini i\u015faret etmeye ba\u015flad\u0131. Bir akademisyen ve siyaset\u00e7i olan Esenyurt Belediye ba\u015fkan\u0131n\u0131n \u00f6nce g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nmas\u0131 ve sonra bilindik nedenlerle tutuklanmas\u0131 ilk b\u00fcy\u00fck darbe oldu, \u201cheybedeki b\u00fcy\u00fck turp\u201d do\u011frudan \u0130mamo\u011flu\u2019nu i\u015faret ediyordu, bu kez operasyonun hedefi do\u011frudan g\u00f6sterilmi\u015fti. &nbsp;Art\u0131k herkes kesin olarak fark\u0131ndayd\u0131 ki \u00e7anlar \u0130BB ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Ekrem \u0130mamo\u011flu i\u00e7in \u00e7al\u0131yordu. Zaten farkl\u0131 davalardan toplam 25 y\u0131l hapis ve siyaset yasa\u011f\u0131 ile yarg\u0131lanan \u0130mamo\u011flu ilk hamlesini \u201ckendisini milletine emanet ederek\u201d ve illeri ziyaret ederek yapt\u0131. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lk tart\u0131\u015fmalar \u0130mamo\u011flu\u2019nun diplomas\u0131 \u00fczerinden ba\u015flad\u0131 ama sonradan anla\u015f\u0131ld\u0131 ki kendisi ve ekibi ayn\u0131 zamanda \u0130BB\u2019de yolsuzluk ve ter\u00f6r\u00fcn finansman\u0131 gibi su\u00e7lardan da soru\u015fturuluyordu. Ter\u00f6r finansman\u0131 demek zaten \u0130BB\u2019ye kayyum atanmas\u0131 anlam\u0131na geliyordu. Nitekim 18 Mart tarihinde diplomas\u0131 iptal edilen \u0130mamo\u011flu 19 Mart tarihinde g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131 ve beraberinde ba\u015fka il\u00e7e belediye ba\u015fkanlar\u0131, siyaset\u00e7iler ve i\u015f insanlar\u0131 ile beraber tutukland\u0131. Takip eden on g\u00fcn \u00fclke ger\u00e7ekten kaotik bir durum ya\u015fad\u0131. G\u00f6zalt\u0131 sonras\u0131 \u0130stanbul \u00dcniversitesinde ba\u015flayan \u00f6\u011frenci eylemleri, Sara\u00e7hanede g\u00f6steriler,&nbsp; CHP\u2019nin \u0130mamo\u011flu\u2019nu cumhurba\u015fkan\u0131 aday\u0131 g\u00f6stermesi, \u0130stanbul mitingi, borsa ve d\u00f6viz piyasalar\u0131nda hareketlenmeler ve 2 Nisan tarihli boykot ile devam etti.<\/p>\n\n\n\n<p>Belgeler ortaya \u00e7\u0131kt\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131ld\u0131 ki \u0130mamo\u011flu ve ekibi belediyelerde yolsuzluktan elde ettikleri kaynaklarla CHP kurultay\u0131nda delegelere r\u00fc\u015fvet da\u011f\u0131tmak ve DEM parti ile kurulan \u201cKent \u0130ttifak\u0131\u201d i\u00e7in kaynak yaratmakla su\u00e7lan\u0131yor. Bir yandan \u0130mamo\u011flu hakk\u0131nda bu soru\u015fturmalar devam ederken di\u011fer yandan MHP Genel Ba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Devlet Bah\u00e7eli\u2019nin grup toplant\u0131s\u0131nda: \u201cTer\u00f6rist ba\u015f\u0131n\u0131n tecridi kald\u0131r\u0131l\u0131rsa gelsin, TBMM\u2019de DEM Parti Grup Toplant\u0131s\u0131&#8217;nda konu\u015fsun, ter\u00f6r\u00fcn tamamen bitti\u011fini ve \u00f6rg\u00fct\u00fcn la\u011fvedildi\u011fini hayk\u0131rs\u0131n\u201d \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 ile ba\u015flayan daha sonralar\u0131 \u201cter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye\u201d ad\u0131 verilen s\u00fcre\u00e7 y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. \u0130mamo\u011flu\u2019nun yerel se\u00e7imlerde ittifak yapmakla su\u00e7land\u0131\u011f\u0131 siyasi akt\u00f6rlerin ayn\u0131 zamanda Ter\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye s\u00fcrecinin de ba\u015f akt\u00f6rleri olmas\u0131 ger\u00e7ekten \u00e7ok ilgin\u00e7 bir durum olu\u015fturdu. Anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131 ile devletin g\u00fcvenlik b\u00fcrokrasisi g\u00fcneydo\u011fu meselesinde bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn ancak mevcut siyasal iktidar\u0131n takdiri ile yap\u0131labilece\u011fine inan\u0131yor. Olumlu sonu\u00e7lanabilecek bir \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinden gelecek art\u0131 de\u011ferin bir sonraki se\u00e7imlerde sand\u0131\u011fa yans\u0131yacak olma ihtimali san\u0131r\u0131m \u00f6nemli bir motivasyon fakt\u00f6r\u00fc. Ama bu durum kanunlar\u0131n ki\u015fiye \u00f6zel uyguland\u0131\u011f\u0131 alg\u0131s\u0131 yaratm\u0131yor mu sizce de?<\/p>\n\n\n\n<p>Devletin ya da iktidar\u0131n y\u00fcr\u00fctme faaliyetlerinde i\u015fine gelen kanunlar\u0131 uygulama, i\u015fine gelmeyenleri uygulamama gibi keyfi bir tavr\u0131 veya tutumu olabilir mi? Kanunlar ki\u015fiye \u00f6zel uygulanabilir mi? Olur tabi ama o zaman hukuk devleti olmaz. Devlet i\u015fleyi\u015finin yasal dayana\u011f\u0131n\u0131n bulundu\u011fu fakat y\u00f6netilenlerin haklar\u0131n\u0131n ihlal edilip edilmedi\u011finin \u00f6nem arz etmedi\u011fi bir i\u015fleyi\u015f varsa buna siyasal literat\u00fcrde \u201ckanun devleti\u201d deniyor. Oysa benim bildi\u011fim \u00fclkemizin y\u0131llard\u0131r hedefi kanun devleti de\u011fil hukuk devletiydi. Hukuk devleti olup Avrupa Birli\u011fine girmeyecek miydik biz? Kanun devletinde yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 birbiri ile etkile\u015fim i\u00e7inde, b\u00fct\u00fcnle\u015ferek devleti olu\u015fturacak \u015fekilde ama birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak faaliyetlerini y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Sizce de olaylar bu \u015fekilde mi geli\u015fiyor?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130mamo\u011flu\u2019nun diplomas\u0131n\u0131n 18 Mart g\u00fcn\u00fc iptal, ertesi g\u00fcn g\u00f6zalt\u0131na al\u0131narak d\u00f6rt g\u00fcn boyunca sorguland\u0131ktan sonra tutuklanmas\u0131 ve halk aras\u0131nda \u201cSilivri\u201d diye nam\u0131 y\u00fcr\u00fcyen tutukevine g\u00f6nderilmesi sonras\u0131 ya\u015fanan ekonomik ve sosyal olaylar \u201cYeni T\u00fcrkiye\u201d sisteminin sanc\u0131lar\u0131 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Olaylar\u0131n tamam\u0131 incelendi\u011finde devlet, iktidar ve millet aras\u0131ndaki dengenin bozuldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz, hatta baz\u0131 kanaat \u00f6nderleri(!) iktidara art\u0131k \u201cmilli irade\u201d diyerek devletin \u00fczerinde bir anlam y\u00fckl\u00fcyor. Do\u011fal olarak ilk ve en belirgin s\u0131k\u0131nt\u0131lar adalet sisteminde ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor, \u00e7\u00fcnk\u00fc art\u0131k iktidar adaletin de d\u00fczenleyicisi. Burada i\u015f \u0130mamo\u011flu veya \u00d6zda\u011f gibi siyasi rakiplerin yarg\u0131lanmas\u0131na geldi\u011finde iktidar taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen ve denetlenen bir adalet sisteminin tarafs\u0131z olmas\u0131n\u0131 beklemek safl\u0131k olmaz m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>Evet, \u00f6zelikle kamu g\u00f6revi g\u00f6ren, halk\u0131n k\u00f6r kuru\u015funu harcayan herkes gerekti\u011finde yarg\u0131lanmal\u0131d\u0131r ve kimse yarg\u0131dan muaf olmamal\u0131d\u0131r. Ama kimse de cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 sistemi sonucu fiilen ortaya \u00e7\u0131kan g\u00fc\u00e7ler birli\u011fi \u015femsiyesi alt\u0131nda saklanmamal\u0131d\u0131r ya da bu s\u0131n\u0131rs\u0131z g\u00fcc\u00fc siyasi rakipleri veya onlar\u0131n taraftarlar\u0131 \u00fczerine boca etmemelidir. Bir toplumda vicdan giderse ahlak gider, ahlak giderse adalet gider, adalet giderse kalk\u0131nma ve huzur yok olur. Elinizde bol miktarda kanun olabilir, ama bu kanunlar\u0131n uygulanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda halkta adalet duygusunun zedelendi\u011fi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler ortaya \u00e7\u0131kmamal\u0131d\u0131r. Devlet milletin talepleri ve iktidar\u0131n g\u00fcc\u00fc aras\u0131ndaki dengeyi adaletle sa\u011flamal\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin; \u0130mamo\u011flu\u2019nun 30 y\u0131l \u00f6nce verilen diplomas\u0131n\u0131n iptali \u00f6rne\u011fin eski bir bakan\u0131n k\u0131z\u0131n\u0131n Amerika Birle\u015fik Devletlerindeki bir \u00fcniversitenin biyoloji b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden Hacettepe \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesine \u015faibeli ge\u00e7i\u015fini ak\u0131llara getirdi.&nbsp; Bu konuda yap\u0131lan \u015fik\u00e2yetler ve yap\u0131lan incelemeler sonucunda ge\u00e7i\u015fin usuls\u00fcz oldu\u011fu ama zaman a\u015f\u0131m\u0131 nedeni ile diplomas\u0131n\u0131n iptal edilmedi\u011fi \u015feklinde a\u00e7\u0131klamalar yap\u0131ld\u0131. Tabi iki durumu k\u0131yaslayanlar burada adaletin tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 konusunda \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015ft\u00fcler, kim d\u00fc\u015fmez ki?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130mamo\u011flu ile beraber g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nan ve tutuklanan di\u011fer siyasiler ve i\u015f insanlar\u0131 ile ilgili tart\u0131\u015fmalar daha \u00f6nce ortaya at\u0131lm\u0131\u015f fakat soru\u015fturma dahi a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f benzer yolsuzluk iddialar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirdi. \u00dcstelik muhalefet partileri soru\u015fturma dosyas\u0131nda kesin delil say\u0131labilecek hi\u00e7bir belgenin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00e7o\u011fu su\u00e7laman\u0131n gizli tan\u0131klar\u0131n \u201cduymu\u015ftum, d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcm\u201d gibi s\u00fcbjektif ifadelerine dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyorlar. Art\u0131k internet var ve isteyen herkes g\u00f6zalt\u0131ndaki ifade tutanaklar\u0131na ula\u015fabiliyor. Tutanaklarda ismi ge\u00e7en ki\u015filer, mekanlar, olaylar hakk\u0131nda da bilgiye ula\u015fmak internet sayesinde art\u0131k \u00e7ok kolay. Tavsiye ederim ki herkes okusun. Zaten muhalefetin \u201cyarg\u0131lamalar TRT\u2019den yay\u0131nlans\u0131n\u201d talebi bu konuda kendilerinden \u00e7ok emin havas\u0131 da verdi do\u011frusu.&nbsp;&nbsp; \u0130ktidara g\u00f6re tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvurulan gizli tan\u0131klar muhalefet partisinin kendi i\u00e7inden, ama i\u015fte gizli olduklar\u0131 i\u00e7in bunu do\u011frulamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil, \u00e7ok a\u015f\u0131r\u0131 gizemli ve ifadeleri de a\u015f\u0131r\u0131 s\u00fcbjektif do\u011frusu, asl\u0131nda tutanaklar\u0131 okuyunca neden gizli olduklar\u0131n\u0131 anlamak da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Hal b\u00f6yle olunca do\u011fal olarak tart\u0131\u015fmalar da bu soru\u015fturmalar\u0131n \u015feklen ve i\u00e7erik olarak Ergenekon ve Balyoz kumpas davalar\u0131na olan benzerlikleri \u00fczerine yo\u011funla\u015ft\u0131. Bildi\u011finiz gibi o davalarda da bir tak\u0131m \u00e7ok gizli tan\u0131klar vard\u0131 ve zamanla bunlar ortaya sa\u00e7\u0131ld\u0131. Mesela bu \u00fclkenin genelkurmay ba\u015fkan\u0131 PKK\u2019l\u0131 \u015eemdin Sak\u0131k\u2019\u0131n gizli tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc lideri ilan edilmi\u015fti, koskoca generalin r\u00fctbeleri al\u0131nm\u0131\u015f cezaevine at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. O d\u00f6nemi hepimiz hat\u0131rl\u0131yoruz de\u011fil mi? Bug\u00fcn televizyon ekranlar\u0131nda boy g\u00f6steren baz\u0131 gazeteciler de ne hikmetse o g\u00fcnlerde de \u00e7\u0131k\u0131p ertesi g\u00fcn g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nacak veya tutuklanacak ki\u015fileri if\u015fa ediyordu, as\u0131ls\u0131z ihbarlarla TSK\u2019n\u0131n kozmik odas\u0131na girilmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcm bunlara ilaveten iktidara yak\u0131n baz\u0131 kamu g\u00f6revlileri hakk\u0131ndaki benzer iddialara daha \u00f6nce adalet mekanizmas\u0131n\u0131n ilgisiz kalmas\u0131 da halk nezdinde ayr\u0131 bir soru i\u015fareti olu\u015fturdu, tarafs\u0131zl\u0131\u011fa g\u00f6lge d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. Amac\u0131n yolsuzluk veya ter\u00f6r ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak de\u011fil \u0130mamo\u011flu\u2019nun \u00f6n\u00fcn\u00fc kesmek ve cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 engellemek olarak alg\u0131land\u0131. &nbsp;Madem gizli tan\u0131klar\u0131n ifadesi ile soru\u015fturma a\u00e7\u0131labiliyorsa haklar\u0131nda ciddi iddialar oldu\u011fu i\u00e7in cumhurba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan g\u00f6revden al\u0131nan ve hatta kendi partisi i\u00e7inde baz\u0131 \u00f6nemli isimleri dahi rahats\u0131z eden belediye ba\u015fkanlar\u0131, bakanlar ve b\u00fcrokratlar hakk\u0131nda neden hi\u00e7bir soru\u015fturma yok sorular\u0131 g\u00fcndeme geldi. Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131 elbette ki sa\u011flam bir tak\u0131m gerek\u00e7elerle bu g\u00f6revden almalar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015f olmal\u0131yd\u0131. Elbette ge\u00e7mi\u015fte birtak\u0131m yolsuzluk iddialar\u0131n\u0131n \u00fczerine gidilmemi\u015f olmas\u0131 bug\u00fcn de gidilmesin diye bir talebi hakl\u0131 k\u0131lmaz. Fakat bu t\u00fcr soru\u015fturmalar \u201cbizden olmayana zul\u00fcm\u201d mant\u0131\u011f\u0131yla da yap\u0131lmamal\u0131d\u0131r, soru\u015fturma her d\u00fcr\u00fcst kamu g\u00f6revlisinin aklanma yoludur, fakat muhatab\u0131n elini kolunu ba\u011flay\u0131p, savunma hakk\u0131n\u0131 engelleyerek yap\u0131lan yanl\u0131\u015flar halk vicdan\u0131nda asla kabul g\u00f6rmez.<\/p>\n\n\n\n<p>Halk oylamas\u0131 sonucu 2018 y\u0131l\u0131nda uygulamaya ba\u015flanan cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 sisteminin \u00fclkemize demokrasi, halk\u0131m\u0131za refah getirece\u011fi iddia edilmi\u015fti. Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcmet sisteminde ba\u015fbakanl\u0131k makam\u0131 kalkt\u0131, bakanlar birer b\u00fcrokrat haline geldi, bakanlar kurulunun meclisten g\u00fcvenoyu almas\u0131 \u015fart\u0131 kald\u0131r\u0131ld\u0131, bu \u015fekilde y\u00fcr\u00fctmenin ba\u015f\u0131 haline gelen cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n yetkileri art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oldu. Cumhurba\u015fkan\u0131 y\u00fcr\u00fctmenin ba\u015f\u0131 olarak bir\u00e7ok kritik devlet kurumunun y\u00f6neticisini do\u011frudan atama yetkisine de sahip oldu. Cumhurba\u015fkan\u0131 Diyanet i\u015fleri ba\u015fkan\u0131ndan TRT genel m\u00fcd\u00fcr\u00fcne, T\u00dc\u0130K ba\u015fkan\u0131ndan Merkez Bankas\u0131 ba\u015fkan\u0131na, Say\u0131\u015ftay Ba\u015fsavc\u0131s\u0131ndan valilere, TMSF ba\u015fkan\u0131ndan Y\u00d6K ba\u015fkan\u0131 ve \u00fcyelerine SGK ba\u015fkan\u0131ndan Adli T\u0131p Kurumu ba\u015fkan\u0131na onlarca kurum y\u00f6neticisini atayabiliyor, g\u00f6revden alabiliyor. Ama\u00e7 devletin h\u0131zl\u0131 ve etkin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, e\u015fg\u00fcd\u00fcm\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131. Cumhurba\u015fkan\u0131 ayn\u0131 zamanda Hakimler ve Savc\u0131lar Kurumunun \u00fcyelerinin atanmas\u0131nda da en \u00f6nemli role sahip otorite haline geldi. Cumhurba\u015fkan\u0131 kurulun 13 \u00fcyesinden d\u00f6rt tanesini do\u011frudan atarken ayn\u0131 zamanda adalet bakan\u0131 ve yard\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131 da atayarak toplamda alt\u0131 \u00fcyeyi do\u011frudan kendisi belirlemi\u015f oluyor. Geriye kalan \u00fcyeler ise TBMM taraf\u0131ndan belirleniyor, Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilmek i\u00e7in %50+1 oy almak gerekti\u011fine g\u00f6re se\u00e7imlerde Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131 destekleyen parti milletvekilleri de tabi ki ayn\u0131 do\u011frultuda HSK \u00fcyesi se\u00e7ecektir. Yani mevcut h\u00e2kimler ve savc\u0131lar\u0131n atanmas\u0131 denetlenmesi, soru\u015fturulmas\u0131 gibi \u00f6nemli i\u015flevi y\u00fcr\u00fcten HSK cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n temay\u00fcl\u00fcne dayal\u0131 bir icraat yapacak \u015fekilde d\u00fczenlenmi\u015f oluyor.&nbsp; Cumhurba\u015fkan\u0131 ayn\u0131 zamanda siyasi parti genel ba\u015fkan\u0131 olabildi\u011fi i\u00e7in do\u011fal olarak ayn\u0131 zamanda yasamaya da egemen oluyor. Yani Cumhurba\u015fkan\u0131 h\u00fck\u00fcmetin, yarg\u0131n\u0131n ve yasaman\u0131n denetimini elinde bulunduruyor, yani tam bir g\u00fc\u00e7ler birli\u011fi var. Ama\u00e7 devletin refleksini h\u0131zland\u0131rmak, daha h\u0131zl\u0131 kalk\u0131nmak, refah art\u0131rmak, peki \u00f6yle olmu\u015f mu? Tek dil, tek bayrak, tek devlet, tek millet derken \u201ctek irade\u201d sistemi mi kurulmu\u015f yoksa?<\/p>\n\n\n\n<p>Halk oylamas\u0131 sonucu 2018 y\u0131l\u0131nda uygulamaya ba\u015flanan cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 sisteminin \u00fclkemize demokrasi halk\u0131m\u0131za refah getirece\u011fi iddia edilmi\u015fti. Geriye do\u011fru gidip bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ba\u015fkanl\u0131k sistemi i\u00e7in halk oylamas\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 2017 y\u0131l\u0131ndan bug\u00fcne T\u00fcrk Liras\u0131 yakla\u015f\u0131k olarak 10 kat de\u011fer kaybetmi\u015f, y\u0131ll\u0131k enflasyon oranlar\u0131 o tarihe g\u00f6re 3-4 kat artm\u0131\u015f, y\u0131ll\u0131k vadeli mevduat faiz oranlar\u0131 enflasyonla orant\u0131l\u0131 olarak ortalama 3-4 kat artm\u0131\u015f. Akaryak\u0131t fiyatlar\u0131 keza TL\u2019de de\u011fer kayb\u0131na ba\u011fl\u0131 10 kat artm\u0131\u015f. \u00d6zellikle gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131nda \u00e7ok b\u00fcy\u00fck dengesizlikler ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f durumda. He ne kadar AVM\u2019ler t\u0131kl\u0131m, t\u0131kl\u0131m dense da buralarda boy g\u00f6steren kesimin mutlu az\u0131nl\u0131k oldu\u011fu herkesin malumu. Ekonomik g\u00f6stergelere g\u00f6re y\u0131ll\u0131k \u00f6denen faiz bor\u00e7lan\u0131lan anaparay\u0131 ge\u00e7mi\u015f durumda, as\u0131l soru y\u0131ll\u0131k %50\u2019lere varan bu faiz kayma\u011f\u0131n\u0131 kimler yiyor? \u0130\u015fte l\u00fcks AVM\u2019lerde gezenler onlar. Elde etti\u011fim veriler 2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in 1.5 trilyon TL civar\u0131nda faiz \u00f6denece\u011fi, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131l bu rakam\u0131n 2 trilyon TL olaca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde. Yeni T\u00fcrkiye de denilen sistemin halkoylamas\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 2017 y\u0131l\u0131nda toplanan vergilerin %10\u2019u faize giderken bug\u00fcn bu rakam %17\u2019ye \u00e7\u0131km\u0131\u015f. Ekonomik g\u00f6stergeler bu \u015fekilde, yani faiz art\u0131k ekonomide en b\u00fcy\u00fck kalem haline gelmi\u015f durumda.&nbsp; Devletin e\u011fitim, sa\u011fl\u0131k, g\u00fcvenlik gibi hizmetlerinde ya\u015fanan de\u011fi\u015fimlere ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalara girmiyorum bile. Peki, ekonomi bu haldeyken sosyal olaylar normal seyrinde i\u015fleyebilir mi? Devlet-millet-iktidar ili\u015fkileri demokratik kurallar\u0131 i\u00e7inde gidebilir mi? \u0130\u015fler yolunda gitmezse iktidar egemenli\u011fini nas\u0131l devam ettirebilir?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Devlet aslen iktidar ve millet aras\u0131ndaki ili\u015fkileri d\u00fczenler<\/strong>, <strong>iktidar\u0131n keyif uygulamalar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne set \u00e7eker, milletin de iktidara kar\u015f\u0131 g\u00fcven duymas\u0131n\u0131 sa\u011flar<\/strong>. Bu ili\u015fkiler sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fcrse demokrasi de sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zellikle gen\u00e7lerimiz ba\u015fta olmak \u00fczere halk\u0131m\u0131z \u201chak, hukuk ve adalet\u201d diyor. \u0130nsanlar gelecekleri i\u00e7in ciddi bir yar\u0131\u015f i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar, ciddi ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lara g\u00f6\u011f\u00fcs geriyorlar, sabredin deniyor, sabrediyorlar, hak ettikleri huzur ve refah\u0131 kendi \u00fclkelerinde ya\u015famak, kendi insanlar\u0131na hizmet etmek istiyorlar. Gerekti\u011finde insani haklar\u0131n\u0131, anayasal haklar\u0131n\u0131 kullanmak ve anla\u015f\u0131lmak istiyorlar. Hukuk devleti istiyorlar. Halk\u0131m\u0131z evrensel hukuk kurallar\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7irilmesini, se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131na m\u00fcdahale hissini ya\u015fatabilecek uygulamalardan ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131n\u0131, demokrasinin t\u00fcm kurumlar\u0131 ile i\u015fletilmesini istiyor. Devlette ak\u0131l, bilim, vicdan ve liyakat istiyor, savurganl\u0131k istemiyor. Yani halk\u0131m\u0131z insanca ya\u015famak istiyor. Bu istekler kar\u015f\u0131s\u0131nda ya kafan\u0131z\u0131 kuma g\u00f6mer, televizyon ekranlar\u0131nda pembe masallar anlat\u0131rs\u0131n\u0131z ki masal kar\u0131n doyurmaz, ya da halka kulak verir ne talep ediliyorsa onu yapars\u0131n\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>Sayg\u0131lar\u0131mla<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof. Dr. Ata\u00e7 S\u00f6nmez yazd\u0131: \u201cMaalesef son zamanlarda yarg\u0131 kararlar\u0131n\u0131n \u00fczerine siyasetin g\u00f6lgesinin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u015feklinde bir izlenim kamu vicdan\u0131n\u0131 yaralamaktad\u0131r. Bu da g\u00f6z bebe\u011fimiz gibi korumam\u0131z gereken demokratik hukuk devleti ilkesini zedelemektedir. \u00dclkemizde demokrasi giderek bir se\u00e7im metoduna d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmektedir. H\u00e2lbuki demokrasi sadece se\u00e7imlerden ibaret de\u011fildir; ayn\u0131 zamanda yarg\u0131 ve yarg\u0131\u00e7 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 demektir. E\u011fer bu iki [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2111,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,21,19],"tags":[212],"class_list":["post-2110","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-gundem","category-siyaset","tag-atac-sonmez"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2110","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2110"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2110\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2112,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2110\/revisions\/2112"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2111"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2110"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2110"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2110"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}