Halil Nadas yazd\u0131… \u201cBenim manevi miras\u0131m ilim ve ak\u0131ld\u0131r. Benden sonra, beni benimsemek isteyenler, bu temel mihver \u00fczerinde ak\u0131l ve ilmin rehberli\u011fini kabul ederlerse, manevi miras\u00e7\u0131lar\u0131m olurlar\u201d M.K. Atat\u00fcrk<\/p>\n\n\n\n
Bug\u00fcn kutlamalar\u0131n, yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmamas\u0131, eksik yap\u0131lmas\u0131, co\u015fku ile kutlanmamas\u0131 veya Cumhuriyetin kazan\u0131mlar\u0131 veya kay\u0131plar\u0131m\u0131z \u00fczerine de\u011fil Atat\u00fcrk\u00fcn Felsefesi \u00fczerine yazmak istedim.<\/p>\n\n\n\n
Bir yanda kaderci, geleneksel ve var olanla yetinen, eskiyen sistemi yenisiyle de\u011fi\u015ftirmek yerine, eldekini gerekti\u011fi kadar de\u011fi\u015ftirerek koruyan, stat\u00fckocu Do\u011fu toplumu… Di\u011fer yanda insan merkezli, ak\u0131l ve bilime \u00f6nem veren, daha iyiyi bulmak ad\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcnceler \u00fcreten, geli\u015fmeye a\u00e7\u0131k Bat\u0131 toplumu…<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte bu \u00e7eli\u015fkiler i\u00e7erisinde, Do\u011fu toplumunda yeti\u015fmi\u015f; ancak \u00fcyesi bulundu\u011fu toplumu, i\u00e7inde bo\u011fuldu\u011fu karanl\u0131ktan, di\u011fer toplumun geli\u015ftirdi\u011fi y\u00f6ntemleri kendi toplumunun gereksinimleri do\u011frultusunda uyarlayarak kullanan ve ayd\u0131nl\u0131\u011fa kavu\u015fturan bir lider… Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn devrimlerinden etkilendi\u011fi Bat\u0131 ayd\u0131nlanmas\u0131n\u0131n Sokrates\u2019ten itibaren ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcreci, \u00e7a\u011fda\u015fla\u015fma \u00e7er\u00e7evesinde Do\u011fu-Bat\u0131 \u00e7eli\u015fkisini, T\u00fcrk toplumunun Atat\u00fcrk taraf\u0131ndan ayd\u0131nl\u0131\u011fa kavu\u015fturulmas\u0131ndaki kilometre ta\u015flar\u0131n\u0131, al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir anlat\u0131mla, par\u00e7a par\u00e7a de\u011fil, resmin b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc g\u00f6rerek okumak anlamak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n
Ba\u015fta hem\u015fehrimiz Anaksagoras olmak \u00fczere bu topraklar felsefenin anavatan\u0131d\u0131r. Ancak tarihte bilinen hemen hemen t\u00fcm filozoflar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu topraklarda, Orta\u00e7a\u011f ile birlikte, Bizans \u0130mparatorlu\u011fu d\u00f6neminde, tektanr\u0131c\u0131 dinler, teokratik bir d\u00fczen kurmu\u015ftur ve felsefe gerileme d\u00f6nemine girmi\u015ftir. Bu durum Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu d\u00f6neminde de devam etmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Bug\u00fcn 100. Y\u0131l\u0131n\u0131 kutlama onurunu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Cumhuriyetin ilan\u0131, T\u00fcrk milletinin egemenli\u011fine dayanan bir y\u00f6netim bi\u00e7imi olan demokratik ve laik bir devletin kurulmas\u0131 demektir. Bu kurulu\u015f ayn\u0131 zamanda bir dizi reformun ger\u00e7eklemesiyle modern bir ulus devlet olma hedefine ula\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Atat\u00fcrk’\u00fcn felsefesi, ayd\u0131nlanma d\u00fc\u015f\u00fcncesine dayan\u0131r. Ayd\u0131nlanma, insanlar\u0131n kendi ak\u0131llar\u0131n\u0131 kullanarak bilgiye ve ger\u00e7e\u011fe ula\u015fabilece\u011fine inan\u0131r. Atat\u00fcrk, T\u00fcrk milletinin de ayd\u0131nlanma d\u00fc\u015f\u00fcncesini benimsemesi gerekti\u011fine inanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle, e\u011fitim sistemini reforme etmi\u015f ve bilime dayal\u0131 bir e\u011fitim sistemi kurmu\u015ftur. Atat\u00fcrk, “Fikri h\u00fcr, vicdan\u0131 h\u00fcr, irfan\u0131 h\u00fcr” bireylerin yeti\u015fmesini hedeflemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Atat\u00fcrk’\u00fcn ayd\u0131nlanma felsefesi, bilime ve ak\u0131lc\u0131l\u0131\u011fa dayan\u0131r. Atat\u00fcrk, bilimin insanl\u0131\u011f\u0131n yolunu ayd\u0131nlataca\u011f\u0131na inanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle, bilimin yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermi\u015f ve bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 te\u015fvik etmi\u015ftir. Atat\u00fcrk, T\u00fcrk milletinin bilimsel d\u00fc\u015f\u00fcnceye dayal\u0131 bir zihniyet geli\u015ftirmesini ve bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalara katk\u0131da bulunmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Atat\u00fcrk’\u00fcn felsefesi, felsefi rasyonalizme dayan\u0131r. Rasyonalizm, insan\u0131n ak\u0131l yoluyla ger\u00e7e\u011fi ke\u015ffedece\u011fine inan\u0131r. Atat\u00fcrk, T\u00fcrk milletinin de rasyonalist bir d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131na sahip olmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Bu nedenle, Atat\u00fcrk d\u00f6neminde felsefe e\u011fitimi \u00f6nem kazanm\u0131\u015f ve felsefi d\u00fc\u015f\u00fcnce yayg\u0131nla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Atat\u00fcrk, insanlar\u0131n kendi d\u00fc\u015f\u00fcncelerini sorgulamalar\u0131n\u0131 ve ele\u015ftirel bir zihniyete sahip olmalar\u0131n\u0131 te\u015fvik etmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Atat\u00fcrk’\u00fcn felsefesi, \u00e7a\u011fda\u015fl\u0131k \u00fczerine kuruludur. Atat\u00fcrk, T\u00fcrkiye’nin geleneksel \u0130slam devlet yap\u0131s\u0131ndan sek\u00fcler bir cumhuriyete d\u00f6n\u00fc\u015fmesini hedeflemi\u015ftir. Bu nedenle, laiklik ilkesini benimsemi\u015f ve dinin kamusal alandan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Atat\u00fcrk, bireylerin inan\u00e7 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00fcvence alt\u0131na alm\u0131\u015f ve T\u00fcrkiye’nin modern bir hukuk sistemiyle y\u00f6netilen bir \u00fclke haline gelmesinin temelini atm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Atat\u00fcrk’\u00fcn liderli\u011fi alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen reformlar, T\u00fcrkiye’nin toplumsal, siyasi ve ekonomik yap\u0131s\u0131nda k\u00f6kl\u00fc bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Kad\u0131n haklar\u0131, e\u015fitlik ve demokrasi gibi de\u011ferlerin \u00f6n planda oldu\u011fu bir toplum in\u015fa edilmi\u015ftir. Atat\u00fcrk’\u00fcn kurdu\u011fu kurumlar, T\u00fcrk milletinin k\u00fclt\u00fcrel kimli\u011fini koruma ve geli\u015ftirme amac\u0131yla kurulmu\u015ftur. T\u00fcrk Dil Kurumu ve T\u00fcrk Tarih Kurumu gibi kurumlar, T\u00fcrk milletinin k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n\u0131 korumak ve gelecek nesillere aktarmak i\u00e7in \u00f6nemli bir rol oynamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Prof. Dr. Kemal Ar\u0131; Atat\u00fcrk ve Ayd\u0131nlanma kitab\u0131nda aktard\u0131\u011f\u0131 de\u011ferli bilgiler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u015fu sorular\u0131 y\u00f6neltme gereksinimi duyuyor: \u201cB\u00f6ylesine ulusuna g\u00fcvenen ve ona geli\u015fmenin, uygar ve \u00e7a\u011fda\u015f olman\u0131n yollar\u0131n\u0131 g\u00f6steren Atat\u00fcrk\u2019\u00fc T\u00fcrk Ulusu ne kadar tan\u0131yor? Ya da ne kadar anlayabiliyor? Atat\u00fcrk\u2019\u00fc tan\u0131mak ve anlamak her T\u00fcrk i\u00e7in bir \u00f6dev olarak g\u00f6r\u00fclmeli ve alg\u0131lanmal\u0131d\u0131r; ancak bu \u00f6devi ulus bireyleri ne kadar yerine getirebiliyor?\u201d<\/p>\n\n\n\n
Ve sonu\u00e7 b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde sorular\u0131na devam ediyor: \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn toplumun \u00f6n\u00fcne koyabildi\u011fi \u00fclk\u00fcye, ne kadar ula\u015f\u0131labildi?… T\u00fcrkiye bug\u00fcn, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi B\u00fcy\u00fck Ayd\u0131nlanma\u2019n\u0131n neresinde bulunuyor?<\/p>\n\n\n\n
\u201cBu soruya verilen do\u011fru yan\u0131t; kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan t\u00fcrl\u00fc sorunlar\u0131n da yan\u0131tlar\u0131n\u0131 beraberinde getirmektedir. Elbette bu soruyu sorabilmek ve yan\u0131t\u0131n\u0131 arama isten\u00e7 ve iradesini ortaya koymak ko\u015fuluyla…<\/p>\n\n\n\n
Bug\u00fcn, Atat\u00fcrk’\u00fcn felsefesi ve reformlar\u0131 hala T\u00fcrkiye’nin temel de\u011ferlerini \u015fekillendirmekte ve gelecek nesillere yol g\u00f6stermeye devam etmektemidir? Bu de\u011ferleri korumak ve geli\u015ftirmek, \u00dclkemizin gelece\u011fi i\u00e7in \u00f6nemli bir sorumluluktur. Atat\u00fcrk’\u00fcn miras\u0131na sahip \u00e7\u0131kmak, T\u00fcrkiye’nin \u00e7a\u011fda\u015fl\u0131k ve ilerleme yolunda ilerlemesini sa\u011flayacak ve uluslararas\u0131 alanda daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir konum elde etmesine yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r. Bu konuda Sorumluluk hepimizindir.<\/p>\n\n\n\n
Ayd\u0131nl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n kararmamas\u0131 dile\u011fiyle, dostlukla\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Halil Nadas yazd\u0131… \u201cBenim manevi miras\u0131m ilim ve ak\u0131ld\u0131r. Benden sonra, beni benimsemek isteyenler, bu temel mihver \u00fczerinde ak\u0131l ve ilmin rehberli\u011fini kabul ederlerse, manevi miras\u00e7\u0131lar\u0131m olurlar\u201d M.K. Atat\u00fcrk Bug\u00fcn kutlamalar\u0131n, yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmamas\u0131, eksik yap\u0131lmas\u0131, co\u015fku ile kutlanmamas\u0131 veya Cumhuriyetin kazan\u0131mlar\u0131 veya kay\u0131plar\u0131m\u0131z \u00fczerine de\u011fil Atat\u00fcrk\u00fcn Felsefesi \u00fczerine yazmak istedim. Bir yanda kaderci, geleneksel ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":1051,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,21,19],"tags":[30],"class_list":["post-1233","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-gundem","category-siyaset","tag-halil-nadas"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1233","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1233"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1233\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1234,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1233\/revisions\/1234"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1051"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1233"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1233"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1233"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}