{"id":1044,"date":"2023-04-19T00:46:02","date_gmt":"2023-04-18T21:46:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.urlahaber.net\/?p=1044"},"modified":"2023-04-19T17:01:26","modified_gmt":"2023-04-19T14:01:26","slug":"lilithin-kizi-misin-yoksa-havvanin-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/lilithin-kizi-misin-yoksa-havvanin-mi\/","title":{"rendered":"Lilith\u2019in k\u0131z\u0131 m\u0131s\u0131n yoksa Havva\u2019n\u0131n m\u0131?"},"content":{"rendered":"\n<p>Kad\u0131n erkek e\u015fitli\u011finin ilk savunucusu hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz ki Lilith\u2019dir. Lilith yarat\u0131lan ilk kad\u0131nd\u0131r. Tarihin ilk kad\u0131n haklar\u0131 savunucusu olan Lilith, \u00e7a\u011flar boyunca s\u00fcregelen ataerkil zihniyetin ezdi\u011fi, s\u00f6m\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, \u00f6tekile\u015ftirdi\u011fi, susturuldu\u011fu kad\u0131n\u0131n mitolojideki ilk di\u015fil unsurdur.<\/p>\n\n\n\n<p>Lilith\u2019in hikayesi tarih \u00f6ncesine dayan\u0131yor. Musevilik ve Hristiyanl\u0131k inan\u0131\u015flar\u0131nda yer alan efsaneye g\u00f6re kendisi uzun dalgal\u0131 g\u00fcne\u015f k\u0131z\u0131l\u0131 g\u00fcr sa\u00e7lar\u0131, kehribar rengi g\u00f6zleri, bembeyaz ten rengi ve zarif bedeni ile Lilith ba\u015ftan \u00e7\u0131kar\u0131c\u0131 bir kad\u0131n ve bilinenin aksine Adem&#8217;in Havva&#8217;dan \u00f6nce yarat\u0131lan ilk e\u015fidir.&nbsp;Lilith baz\u0131 efsanelere g\u00f6re ise yarat\u0131lan ilk insand\u0131r. \u0130nan\u0131\u015fa g\u00f6re Tanr\u0131 \u00f6nce Lilth\u2019i daha sonra da Adem\u2019i yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131 anlat\u0131lara g\u00f6re ise Tanr\u0131, Adem ve Lilith\u2019i ayn\u0131 anda ayn\u0131 topraktan yaratm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Peki neden baz\u0131 inan\u0131\u015flarda Lilith, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin anas\u0131 olarak ge\u00e7mektedir?<\/p>\n\n\n\n<p>Efsaneye g\u00f6re Tanr\u0131, Lilith ve Adem\u2019\u0131 mutlu ya\u015fas\u0131nlar diye cennetin do\u011fusuna Eden Bah\u00e7esi\u2019ne yerle\u015ftirir.&nbsp; Cennetin t\u00fcm nimetlerinden yararlanmalar\u0131na ra\u011fmen bu \u00e7ift mutlu olamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ya\u015fanan kad\u0131n erkek anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 Lilith ve Adem aras\u0131nda da ya\u015fan\u0131r. Adem her alanda s\u00f6z sahibi olmak ister, kendini \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcr. Lilith ise eril hakimiyet kurmaya \u00e7al\u0131\u015fan Adem ile ayn\u0131 anda yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in e\u015fit olduklar\u0131n\u0131 savunur. Adem tavr\u0131nda \u0131srarl\u0131 olunca Lilith bu bask\u0131dan bunalarak birlikte ya\u015fayamayacaklar\u0131n\u0131 anlar ve Tanr\u0131\u2019n\u0131n yasak olan ismini telaffuz ederek cennetten ayr\u0131l\u0131r. Lilith\u2019in yery\u00fcz\u00fcnde \u015fimdiki K\u0131z\u0131ldeniz yak\u0131nlar\u0131nda bir ma\u011faraya s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 rivayet edilir. Lilith art\u0131k d\u0131\u015flanm\u0131\u015flar aras\u0131nda yerini alarak, cinlerle ve \u015feytanla ili\u015fkiye girerek onlardan \u00e7ocuk do\u011furmaya ba\u015flar. Bu esnada Cennette yaln\u0131z kalan Adem, Tanr\u0131\u2019ya Lilith\u2019i geri getirmesi i\u00e7in yalvar\u0131r. Tanr\u0131, Lilith\u2019e \u00fc\u00e7 melek g\u00f6ndererek evine d\u00f6n \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapar.&nbsp; D\u00f6nmedi\u011fi takdirde \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrece\u011fini de iletir. Lilith bu teklifi kabul etmez ve Tanr\u0131 Lilith\u2019in \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeye ba\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarihin ilk \u0131ss\u0131z adam\u0131 Adem\u2019e \u00fcz\u00fclen Tanr\u0131, Adem\u2019i uyutarak yeniden bir e\u015fitlik sava\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmamas\u0131 ad\u0131na kaburga kemi\u011finden Havva\u2019y\u0131 yarat\u0131r. &nbsp;Havva, Lilith&#8217;e o kadar benzer ki Adem uyand\u0131\u011f\u0131nda Lilith&#8217;in geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Havva, Adem\u2019in par\u00e7as\u0131ndan yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ona biat eder, s\u00f6z\u00fcnden \u00e7\u0131kmaz. Adem ise bu ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n Lilith\u2019in pi\u015fman olmas\u0131ndan kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu esnada \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesine dayanamayan ve Adem\u2019in Havva\u2019ya olan ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul edemeyen Lilith, bundan sonra Adem ile Havva soyundan gelen t\u00fcm bebeklerin, hamile ve lohusa kad\u0131nlar\u0131n ba\u015f d\u00fc\u015fman\u0131 olmaya yemin eder. Erkek \u00e7ocuklar\u0131n do\u011fduktan sonra ilk sekiz g\u00fcn, k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n ise 20 g\u00fcn i\u00e7inde can\u0131n\u0131 alacakt\u0131r. &nbsp;Yaln\u0131zca onunla konu\u015fmaya gelen meleklerin isimlerini ve muskalar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u00e7ocuklara ili\u015fmeyecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrk mitolojisinde \u201cAl karas\u0131, Albasmas\u0131, Al k\u0131z\u0131 gibi isimlendirilen ve lohusa kad\u0131nlar ile bebeklere musallat olan \u015feytani fig\u00fcrler, Lilith ile ili\u015fkilendirilir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra Adem ve Havva\u2019n\u0131n yasak meyveyi yemelerinin sebebi olarak da Lilith g\u00f6sterilir. Anlat\u0131lanlara g\u00f6re daha \u00f6nceleri cennette ya\u015fayan Lilith yasak elman\u0131n yenmemesi gerekti\u011fini bilir ve bu bilgiyi \u015feytana iletir. \u015eeytan\u2019\u0131n kand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Adem ve Havva yasak elmay\u0131 yer ve cennetten kovularak \u00f6l\u00fcml\u00fc olurlar ama Lilith meyveyi yemedi\u011fi i\u00e7in \u00f6l\u00fcms\u00fczd\u00fcr. Efsaneye g\u00f6re Lilith, d\u00fcnyan\u0131n herhangi bir yerinde kendi \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n intikam\u0131 i\u00e7in hala dola\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Lilith, \u015feytan ile i\u015f birli\u011fi yapm\u0131\u015f olsa da o sadece haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011fram\u0131\u015f ve buna boyun e\u011fmemi\u015f bir kad\u0131nd\u0131r. Belki de b\u00f6yle ba\u015flad\u0131 kad\u0131nla erke\u011fin binlerce y\u0131ll\u0131k \u00e7eki\u015fmesi. Erkeklerin kad\u0131nlardan daha \u00fcst\u00fcn olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeleri Adem\u2019in DNA\u2019s\u0131ndan geliyor olmal\u0131 san\u0131r\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eaka bir yana bu anlat\u0131lan mitolojik bir hik\u00e2ye. Bat\u0131 inan\u0131\u015flar\u0131ndan do\u011fmu\u015f bir efsane. Burada g\u00f6r\u00fclen \u015fu ki yaln\u0131zca \u0130slam dininde oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen ataerkil tav\u0131r asl\u0131nda t\u00fcm inan\u0131\u015flarda mevcut. Topluma erke\u011fin s\u00f6z\u00fcn\u00fc dinlemeyen kad\u0131n\u0131n \u015feytan ile i\u015f birli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesinin empoze edildi\u011fi bir hikaye bu. Kad\u0131nlar \u00fczerinde h\u00fck\u00fcm s\u00fcrerek g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funu hisseden alt bilicin kendini kand\u0131rma ve toplumu manip\u00fcle etme bi\u00e7imi olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir bana kal\u0131rsa. Bu tav\u0131r, kendini eksik hisseden bir kompleksin \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr zira e\u015fitlikten neden bu kadar korkulur ki?<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00f6zde e\u015fitli\u011fi savunup tav\u0131rda narsizmi sergileyen arkada\u015flar\u0131m da \u00f6z ele\u015ftirisini yapabilirse sevinirim, tabi kendi i\u00e7inde egosunu tahttan indirebilecek d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011fe sahipse.<\/p>\n\n\n\n<p>Sevgili kad\u0131n arkada\u015flar\u0131m,<\/p>\n\n\n\n<p>Bu hik\u00e2yeyi okudu\u011fumuzda eminim ki hepimiz ayn\u0131 soruda bulu\u015ftuk. Lilith miyim yoksa Havva m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>Bir tarafta, Adem\u2019in kaburgas\u0131ndan yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmi\u015f, edilgen ve e\u015fine itaat etmek zorunda olan bir Havva var. Genelleme yapmadan ifade edecek olursam T\u00fcrk toplumunda hemen hemen herkesin ailesinde mutlaka bir Havva fig\u00fcr\u00fc vard\u0131r. Bu kad\u0131nlar hi\u00e7bir ko\u015fulda erke\u011fini terk edemez \u00e7\u00fcnk\u00fc terk eden kad\u0131nlar e\u015fleri ve aileleri taraf\u0131ndan katledilme, \u015fiddete u\u011frama ihtimali vard\u0131r. \u00dclkemizdeki kad\u0131n cinayetlerinin en b\u00fcy\u00fck sebebi bu de\u011fil midir?<\/p>\n\n\n\n<p>Di\u011fer tarafta da Adem ile ayn\u0131 topraktan yarat\u0131lan ve bu bilin\u00e7le e\u015fitli\u011fini kan\u0131n\u0131n son damlas\u0131na kadar sava\u015farak elde etmeye azmetmi\u015f bir Lilith var. Lilith, kendi varl\u0131\u011f\u0131na sayg\u0131 duymayan, kendi kararlar\u0131yla \u015fekillenmi\u015f bir ya\u015fam\u0131 ona hak g\u00f6rmeyen Ademlerin egosunda ezilmemek i\u00e7in k\u0131l\u0131c\u0131yla kan ter i\u00e7inde sava\u015fmak zorunda b\u0131rak\u0131lan kad\u0131nlar\u0131n sembol\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz modern ili\u015fkilerinde bir ba\u015fka sorun ise eski toplumlardaki erke\u011fin \u00e7ocuk do\u011furan ve ona bakmak zorunda kalan kad\u0131n\u0131n hizmetinde olma rol\u00fcnden uzakla\u015fmas\u0131d\u0131r. Bu durum \u00e7iftler aras\u0131nda anla\u015fmal\u0131 bir ortakl\u0131k olarak de\u011fi\u015fim g\u00f6stermi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7iftler bireysel olmay\u0131 se\u00e7ip ili\u015fkinin sorumlulu\u011fundan ka\u00e7maktad\u0131r. Bu ili\u015fki modelinin kad\u0131nda bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmamaktad\u0131r asl\u0131nda. \u00c7\u00fcnk\u00fc kad\u0131n, Havva rol\u00fcn\u00fc oynasa kendine ihanet edecek, Lilith olsa ili\u015fkinin bir gelece\u011fi olmayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Peki, biz kad\u0131nlar hangi taraf\u0131 se\u00e7meliyiz?<\/p>\n\n\n\n<p>Bi taraf olmak zorunda m\u0131y\u0131z ki?<\/p>\n\n\n\n<p>Egosunu ok\u015fayan Havva\u2019y\u0131 tercih eden ama g\u00fc\u00e7l\u00fc duru\u015fuyla Lilith\u2019e hayranl\u0131k duyup onu arzulayan Ademler, biz kad\u0131nlar\u0131n onlarla ayn\u0131 topraktan yo\u011furuldu\u011funu kabul etseler asl\u0131nda onlar da \u00e7ok rahatlayacak.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc biz kad\u0131nlar hem Havva\u2019y\u0131z hem de Lilith.<\/p>\n\n\n\n<p>Bizler, Lilith\u2019in varl\u0131\u011f\u0131na sayg\u0131 duyan ve ona kar\u015f\u0131 \u015feffaf olabilecek cesarete ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011fe sahip Adem\u2019in her zaman yan\u0131nda y\u00fcr\u00fcyerek onu \u015fefkatiyle besleyen Havvalar\u0131z.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Modern d\u00fcnyan\u0131n renkli oyunlar\u0131na dalm\u0131\u015f Ademler ise her zaman kaybetmeye mahkum olacaklard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar hi\u00e7bir zaman Lilith ve Havva\u2019ya ayn\u0131 anda sahip olamayacaklar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"669\" height=\"1024\" data-id=\"1045\" src=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-1-669x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1045\" srcset=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-1-669x1024.jpg 669w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-1-196x300.jpg 196w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-1-250x383.jpg 250w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-1.jpg 698w\" sizes=\"auto, (max-width: 669px) 100vw, 669px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"927\" data-id=\"1046\" src=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1046\" srcset=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-2.jpg 800w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-2-259x300.jpg 259w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-2-768x890.jpg 768w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-2-250x290.jpg 250w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" data-id=\"1047\" src=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1047\" srcset=\"https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-250x141.jpg 250w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3-950x534.jpg 950w, https:\/\/www.urlahaber.net\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/elvan-kose-fotolar-3.jpg 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kad\u0131n erkek e\u015fitli\u011finin ilk savunucusu hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz ki Lilith\u2019dir. Lilith yarat\u0131lan ilk kad\u0131nd\u0131r. Tarihin ilk kad\u0131n haklar\u0131 savunucusu olan Lilith, \u00e7a\u011flar boyunca s\u00fcregelen ataerkil zihniyetin ezdi\u011fi, s\u00f6m\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, \u00f6tekile\u015ftirdi\u011fi, susturuldu\u011fu kad\u0131n\u0131n mitolojideki ilk di\u015fil unsurdur. Lilith\u2019in hikayesi tarih \u00f6ncesine dayan\u0131yor. Musevilik ve Hristiyanl\u0131k inan\u0131\u015flar\u0131nda yer alan efsaneye g\u00f6re kendisi uzun dalgal\u0131 g\u00fcne\u015f k\u0131z\u0131l\u0131 g\u00fcr sa\u00e7lar\u0131, kehribar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":1048,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,21],"tags":[23],"class_list":["post-1044","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-gundem","tag-elvan-karanfil"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1044","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1044"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1044\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1049,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1044\/revisions\/1049"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1048"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1044"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1044"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urlahaber.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1044"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}